Słowa o filmie do Aliasa — gatunki, plan, zdjęcia

Wszystko wokół kina, od plakatu po napisy końcowe. Na wieczór z kinomanami.

Zestaw wokół kina: zawody planu filmowego, gatunki, pojęcia techniczne i to, z czym widz styka się na sali. Bez tytułów filmów — szybko się starzeją i dzielą towarzystwo na tych, którzy widzieli, i resztę.

Dla kogo jest ten zestaw

Zakłada, że towarzystwo choć trochę interesuje się kinem. Kaskadera czy montaż zna prawie każdy, ale „rekwizyt” albo „metraż” wymagają już widzowskiego doświadczenia. Idealny na wieczór po wspólnym seansie.

Dla kogo jest ten zestaw

Dla towarzystwa, które ogląda filmy i lubi o nich rozmawiać. Pierwszy poziom przejdzie każdy, ale rekwizyt, metraż i kadrowanie wymagają już widzowskiego doświadczenia — dlatego ten zestaw pasuje tam, gdzie jest choć jedna osoba otarta o plan albo oglądająca seriale na tyle, by mieć zdanie. Świetnie wchodzi zaraz po wspólnym seansie.

Napisy końcowe

Działa: „to, co leci, kiedy wszyscy już wstają z foteli”. Rozpoznawalna scena na sali bije opis. Nie działa: „lista wszystkich, którzy pracowali przy filmie” — formalnie poprawne, ale towarzystwo zacznie od ekipy i produkcji, a dojdzie w ostatniej sekundzie.

Kaskader

Działa przez ciało: „spada z dachu zamiast aktora”. Nie działa: „wykonawca trików” — trik leży zbyt blisko samego słowa, a bez niego definicja się rozsypuje. Zawody z tego zestawu prawie zawsze tłumaczy się przez to, co człowiek fizycznie robi na planie.

Rekwizyt

Działa: „kubek, z którego bohater pije, chociaż nic w nim nie ma”. Jeden konkretny przedmiot zamiast kategorii. Nie działa: „przedmioty używane przy zdjęciach” — zdecydowanie za szeroko, a towarzystwo wymieni kamerę, kostium i dekorację przed właściwym słowem.

Gdzie towarzystwo się potyka

Słowa techniczne kuszą, by tłumaczyć je od strony produkcji — „to się robi na montażu” — podczas gdy towarzystwo ogląda filmy z drugiej strony ekranu. Wchodź przez to, co widz zauważa w gotowym filmie. Druga pułapka to tytuły filmów: zestaw celowo ich nie zawiera, ale gracze i tak zaczynają nimi tłumaczyć, a runda zamienia się w sprawdzian, kto co widział. Trzecia to opisywanie zawodów jak ogłoszeń o pracę: „odpowiada za światło” brzmi jak wakat, a „ustawia lampy, żeby twarz nie była w cieniu” trafia natychmiast.

Opieraj się na rozpoznawalnych momentach: „to, co leci, gdy wszyscy już wychodzą z sali” to napisy końcowe.
Zawody tłumacz przez to, co człowiek fizycznie robi na planie, a nie przez nazwę stanowiska.
Przy słowach technicznych wejdź od strony widza: jak on to zauważa w gotowym filmie?

Łatwy

Znajome słowa, które padają po pierwszej podpowiedzi. Na rozgrzewkę, dla dzieci i mieszanego towarzystwa.

kino, film, ekran, sala, bilet, popcorn, aktor, aktorka, gwiazda, reżyser, operator, kamera, scena, kadr, zdjęcia, kostium, charakteryzacja, dekoracja, rola, bohater, złoczyńca, fabuła, historia, zakończenie, początek, napisy, zwiastun, plakat, afisz, premiera, serial, odcinek, sezon, kreskówka, komedia, dramat, horror, fantastyka, przygoda, kryminał, western, melodramat, akcja, thriller, bajka, muzyka, piosenka, taniec, śmiech, łzy, pocałunek, pościg, bójka, wybuch, strzał, samochód, zamek, statek, duch, potwór, robot, kosmita, superbohater, maska, płaszcz, miecz, czarodziej, smok, księżniczka, król, rozbójnik, policjant, żołnierz, lekarz, nauczyciel, dziecko, pies, kot, przyjaźń, miłość, zdrada, zemsta, ratunek, ucieczka, podróż, wyspa, las, miasto, pustynia, kosmos, planeta, noc, poranek, deszcz, śnieg, ogień, oklaski, fotel, kurtyna, kasa

Średni

Potrzeba kilku zdań i odrobiny wyobraźni. Domyślny tryb na zwyczajny wieczór.

kaskader, dubler, statysta, casting, przesłuchanie, scenariusz, scenarzysta, producent, montaż, montażysta, dźwiękowiec, oświetleniowiec, rekwizyt, rekwizytor, atelier, plan, statyw, żuraw, wózek, klaps, ujęcie, zbliżenie, panorama, najazd, ujęciowy, kadrowanie, metraż, ścieżka, lektor, dubbing, podpisy, tłumaczenie, cenzura, ocena, dystrybucja, wpływy, budżet, honorarium, kontrakt, agent, krytyk, recenzja, nagroda, nominacja, ceremonia, festiwal, konkurs, jury, statuetka, dywan, błysk, autograf, wielbiciel, fan, kult, klasyka, remake, sequel, prequel, spinoff, franczyza, adaptacja, ekranizacja, pierwowzór, postać, antybohater, emploi, monolog, dialog, kwestia, improwizacja, próba, ustawienie, retrospekcja, kulminacja, rozwiązanie, zawiązanie, intryga, napięcie, atmosfera, tempo, rytm, kompozycja, oświetlenie, kontrast, cień, sylwetka, efekty, grafika, animacja, lalka, makieta, peruka, proteza, kombinezon, ekipa, klakier, dykcja, plakatowy, owijka

Trudny

Słowa rzadkie albo abstrakcyjne. Więcej nieudanych rund i więcej śmiechu z nich.

autorskie, komplet, reżyserka, arthouse, wielokamerowy, hit, pionowość, materiały, hiperbolizacja, głębia, garderoba, dekoracyjny, uszczegółowienie, dystrybutor, dokumentalistyka, dramaturgia, ekspozycja, ekspresja, motto, epilog, estetyka, transfokacja, wnętrze, intonacja, storyboard, kinematografia, filmoznawstwo, taśma, szpula, kolorystyka, kompozycyjność, konsultant, ciągłość, kontraświatło, kontrapunkt, zespół, montażrównoległy, motyw, lokacja, makietowanie, tłum, metaforyczność, inscenizacja, minimalizm, montażowy, wieloekspozycja, plenery, nielinearny, obsceniczność, oświetleniowy, panoramowanie, równoległy, pastisz, przebitka, przedmontaż, personifikacja, postprodukcja, podtekst, pilot, posłowie, wieloekran, wstępny, inscenizator, korekcja, wyciszenie, produkcja, prolog, psychologizm, dopasowanie, remastering, rekonstrukcja, retrospektywa, rytmizacja, rozrysowanie, rozsynchronizowanie, soundtrack, symbolizm, synchronizacja, sklejka, statyczny, stylizacja, scenografia, kodczasowy, kunszt, tonowanie, transkrypcja, obiektyw, faktura, filmografia, ostrzenie, kronikalność, chronologia, poklatkowa, cytowanie, udźwiękowienie, aluzja, wizualizacja, hiperrealizm, diegeza, kolaż